TürkçeAltıncı yılda Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem halkı umreye
davet etti. Hemen bin dört yüz kişiyle silahsız olarak yola
çıktı. Yanlarında sadece yolcu silahı vardı ki bunlar da kınlarındaydı.
Kendisi ve ashâbı kurbanlık hayvanları da yanlarında
götürdüler. Kureyş bunu öğrenince onu Beyt-i Haram’dan
uzaklaştırmak için birlikler topladı.
Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem korku namazı kıldı,
sonra Mekke’ye yaklaştı. Devesi orada çöktü. Müslümanlar:
Kasva inat etti, dediler.
Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem: “Kasva inatçı değil. Fili
engelleyen güç onu da engelledi. Vallahi, Allah’ın saygı duyulan
kutsalları için bugün benden ne isterlerse buna rıza gösteririm”
dedi.
Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem Kasva’yı kaldırmak için
zorladı. Hayvan kalktı. Rasûlullah Müslümanları Hudeybiye’nin
suyu az çukurlarından birine indirdi.
Sadağından bir ok çıkarıp oraya sapladı. Onlar için su fışkırmaya
başladı. Onlar da avuçlarıyla çukurdan su içtiler.
Budeyl geri dönüp Kureyş’e Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve
sellem’in söylediklerini haber verdi. Kureyşliler bu defa Urve
148 Kırk Oturumda Sevgili Peygamberimiz Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem
b. Mes’ûd’u gönderdiler. Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem ona
da aynı şeyleri söyledi. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem’in ashâbı
ona, Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem’i çok sevdiklerini
ve onun emirlerine nasıl itaat ettiklerini belirten bazı şeyler
gösterdiler. Urve döndükten sonra gördüklerini ve duyduklarını
Kureyş’e anlattı. Daha sonra Beni Kinâne’den el-Huleys b.
Alkame adlı birisini gönderdiler. el-Huleys’ten sonra Mikrez
b. Hafs’ı gönderdiler. O, Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem ile
konuşurken Suheyl b. Amr çıkageldi. Bunun üzerine Rasûlullah
sallallâhu aleyhi ve sellem: “Allah işinizi kolaylaştırdı” dedi.
Sonra iki taraf arasında barış anlaşması yapıldı. Oysa o
sırada, Müslümanlar düşmanlarına saldırsalar, onları yenerlerdi.
Ancak onlar Beyt’in dokunulmazlığını korumak istediler.
Barış antlaşması şöyleydi:
1- İki taraf arasında on yıl savaş yapılmaması.
2- Birbirlerinden emin olmaları.
3- Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem’in bu yıl geri dönmesi,
gelecek yıl onların Mekke’ye girmelerine engel olunmaması.
4- Müslüman olsa bile, Mekkelilerden hiçbir kimsenin
ona gelmemesi, geldiği takdirde onlara iâde edilmesi;
Rasûlullah’ın yanından onlara gelenin, ona iâde edilmemesi.
5- Kabilelerden kim Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem’in
tarafına geçmek isterse geçebilecek, kim de Kureyş’in tarafına
geçmek isterse geçebilecekti.(216)
(216) Bkz.: el-Vefâ, s. 716; Lubâbu’l-Hıyâr, s. 81-83.
Kırk Oturumda Sevgili Peygamberimiz 149Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem
Hudeybiye Anlaşmasının Sonuçları
Sahabîlerin çoğu bu anlaşmaya karşı çıkmıştı. Onun maddelerinde
Müslümanlara haksızlık ve adâletsizlik yapıldığını
gördüler. Fakat gün geçtikçe onun güzel sonuçlarını ve etkilerini
fark ettiler. Bunların bazılarını şöyle sıralayabiliriz:
1- Kureyş’in, Müslüman devletin varlığını kabul etmesi.
Çünkü anlaşma daima, ancak iki eşit arasında olur. Bu kabul
ve itiraf, diğer kabileleri de etkiledi.
2- Müşrik ve münafıkların korkmaya başlamaları. Birçokları
İslâm’ın üstünlüğünü kabul ettiler. Hâlid b. el-Velîd ve
Amr b. el-Âs gibi birçok Kureyşli kahramanın İslâm’a girmesiyle
bunun belirtisi bazı olaylar ortaya çıktı.
3- Barış, İslâm’ın yayılmasına ve insanların onu tanımasına
fırsat verdi. Bundan dolayı birçok kabile İslâm’a girdi.
4- Müslümanlar Kureyş tarafından emin hale geldiler ve
ağırlıklarını Yahudilerle kendilerine karşı çıkan diğer kabilelere
çevirdiler. Hudeybiye’den sonra Hayber savaşı oldu.
5- Barış görüşmeleri, Kureyş’in müttefiklerini Müslümanların
Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem’e karşı tutumları hakkında
bilgi sahibi yaptı ve ona eğilim göstermelerini sağladı. Mesela
el-Huleys b. Alkâme, Müslümanların telbiye getirdiklerini
görünce, arkadaşlarının yanına döndüğünde: Kurbanlıklarını
hazırladıklarını ve onları süslediklerini gördüm. Kâbe’yi ziyaretten
vazgeçeceklerini zannetmiyorum, dedi.
6- Hudeybiye barışı, Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem’in
Mute savaşına hazırlık yapmasına imkân verdi. Bu, İslâm da150
Kırk Oturumda Sevgili Peygamberimiz Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem
vasını başka bir yöntemle, Arap yarımadasının dışına taşımak
için yeni bir adımdı.
7- Hudeybiye barışı, Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem’e,
İslâm’a davet etmek üzere, İran, Bizans ve Mısır hükümdarlarına
mektuplar göndermesini sağladı.
8- Hudeybiye barışı, Mekke’nin fethinin sebebi ve başlangıcıydı.(
217)
(217) es-Salabî, es-Sîretu’n-Nebeviyye, s. 683, 684.